Normy badań lekarskich

Przekazane tu informacje nie mają na celu udzielania porad medycznych. Zawarta tu wiedza jest w miarę poprawna, lecz może być niewyjaśniona do końca.
❎ Autor nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne skutki wykorzystania przedstawionych tu informacji.

Uwaga❗ - W różnych laboratoriach mogą być przyjęte różne normy dla wybranych parametrów, ale różnice nie są duże. Dlatego podane w tabeli normy i opisy należy traktować jako wyniki poglądowe, a uzyskanie dokładnych informacji o wynikach badań należy uzyskać od lekarza.

komórki krwi normy badań

Badanie moczu

Jest podstawowym badaniem, które wykonywane jest bardzo często. Odbierając wyniki, przeważnie nie wiemy, co oznaczają liczby i oznaczenia. Rutynowe badanie moczu obejmuje analizę jego cech fizycznych i chemicznych.
Takie badanie pozwala szybko zdiagnozować choroby nerek i całego układu moczowego, wykryć cukrzycę oraz choroby metaboliczne. Układ moczowy składa się z nerek, moczowodów, pęcherza moczowego i cewki moczowej. Narządem wytwarzającym mocz są nerki.
Przed badaniem moczu należy zastosować się do kilku zasad, które przyczynią się do bardziej wiarygodnych wyników.

Planując wizytę w laboratorium dobę wcześniej, pamiętaj o niespożywaniu alkoholu i stosowaniu płynów do płukania ust oraz produktów odświeżających oddech. Należy również zrezygnować z gumy do żucia i większych ilości kawy oraz herbaty (zielonej, czarnej).
Przed badaniem zapytaj lekarza o wpływie przyjmowanych leków na wyniki badań. Kobiety powinny poinformować lekarza, że termin badania przypada tuż przed lub w trakcie miesiączki (być może trzeba będzie przełożyć termin wykonania analizy moczu).
Przed badaniem lekarz może zalecić Ci przerwanie przyjmowania niektórych leków, które powodują zmianę zabarwienia moczu. Są to m.in. witamina B, fenazopirydyna, fenytoina. Jeśli przyjmujesz leki moczopędne, poinformuj o tym lekarza.
Spożywanie przed badaniem buraczków, porzeczek, rabarbaru, jagód oraz większych ilości marchewki może spowodować zmianę zabarwienia moczu.
Przed oddaniem moczu do badania unikaj wykonywania większych wysiłków. Do przechowywania próbki moczu służy specjalnie do tego celu przygotowany plastikowy pojemnik (najczęściej w postaci kubeczka z przykrywką), kupisz go w każdej aptece.
Przed pobraniem próbki moczu umyj dokładnie ręce, nie pij i nie jedz. Obmyj też skórę w okolicy zewnętrznego ujścia cewki moczowej. Unikaj dotykania wewnętrznej powierzchni pojemnika dłońmi.
Do badania powinno się wykorzystać jedynie mocz ze strumienia środkowego oddany rano. Najlepiej byłoby dostarczyć próbkę do laboratorium w ciągu 1 godziny od pobrania.
Nazwa badania Norma Opis wyników badania moczu
Aminokwasy, Azot a-aminokwasowy 1,5-3g/24 60-200mg/24 Podwyższenie stężenia aminokwasów w moczu może być spowodowane chorobą nerek, wątroby, mięśni lub tarczycy.
Barwa Słomkowy, jasno-żółty W przypadku wypicia dużej ilości płynów mocz może być bezbarwny. W czasie odwodnienia mocz może być koloru pomarańczowo-brązowego. W przypadku przedostania się dużej ilości krwi do moczu, jego kolor będzie purpurowo-czerwony. Czerwona barwa nie musi oznaczać zawartość krwi, lecz substancje wydzielane w nadmiarze przez organizm. W czasie żółtaczki jego barwa może być o odcieniu zielonym lub pomarańczowym. Inne spotykane kolory mogą świadczyć o procesach chorobowych wewnątrz organizmu lub mogą być spowodowane dietą oraz przyjmowanymi lekami (żółtobrązowy, czerwonobrązowy, niebieski, czarny, fioletowy).
Białko 40 - 80 mg/24h Białko w moczu występuje w małych ilościach i w małych próbkach jego ilość jest nie do wykrycia. Dopiero dobowe zbieranie moczu pozwala na określenie jego ilości. Zwiększona ilość białka w moczu może być spowodowana chorobą nerek i układu moczowego. Również choroby gruczołu krokowego, nowotwory i obecność krwi w moczu mogą być przyczyną obecności białka w moczu. Przyczyną białka w moczu może być także nadmierny wysiłek fizyczny oraz przyjmowanie różnych leków.
Bilirubina Brak Wolna bilirubina w prawidłowym moczu nie występuje.
Diureza dobowa (objętość moczu) 0,6 - 2,0 l/24 norma z innego źródła to 0,9-1,8 l/24 Objętość moczu to ilość wydalanego moczu w ciągu doby. Zwiększone wydalanie moczu powyżej 2 litrów na dobę to wielomocz i może być spowodowane chorobą nerek (przewlekła niewydolność nerek, odmiedniczkowe zapalenie nerek, torbielowatość, a także w ostrej niewydolności nerek po okresie skąpomoczu lub bezmoczu). Przyczyna wielomoczu może nie być związana z nerkami (moczówka, poliuria poalkoholowa, cukrzyca). Zmniejszone wydalanie moczu może być spowodowane chorobami układu krążenia lub odwodnieniem. Mogą to być objawy zaburzenia funkcji nerek, takich jak ostra niewydolność nerek (przednerkowa-np. wstrząs, zmniejszenie przepływu nerkowego krwi, nerkowa-ostre choroby zapalne i niezapalne, pozanerkowa-np. kamica dróg moczowych). Ponadto może świadczyć to o przewlekłej niewydolności nerek. Zmniejszenie diurezy poniżej wartości pozwalającej na usunięcie z organizmu produktów przemiany materii (ok. 400 ml/24h) to skąpomocz, a poniżej 100 ml/dobę to bezmocz.
Gęstość (ciężar właściwy) 1,015-1,030g/ml (waha się w granicach 1,001-1,035 g/ml) Ciężar właściwy moczu zależy od substancji w nim rozpuszczonych (kwas moczowy, mocznik, elektrolity, glukoza, białkomocz). Zwiększona gęstość moczu może być spowodowana chorobami układu krążenia, przewodu pokarmowego, nerek i chorobami, przy których występuje stan gorączkowy oraz odwodnieniem. Powyżej normy świadczy o obecności w moczu składnika w stężeniu przekraczającym wartości fizjologiczne (glukoza, białko). Bardzo wysoki ciężar właściwy może wynikać z dużego zagęszczenia moczu w skutek przyjmowania zbyt małych ilości płynów, ich nadmiernej utraty z organizmu (uporczywe wymioty, nadmierne pocenie się, gorączka, biegunka). Poniżej normy świadczą o chorobach miąższowych nerek, które powodują ich niewydolność (PNN), a także m.in. o moczówce prostej. Niskie wartości ciężaru właściwego są dowodem rozrzedzenia moczu wynikające z przyjmowania dużej ilości płynów albo z powodu ciężkiej choroby nerek lub stosowania leków moczopędnych. Prawidłowy ciężar właściwy moczu to wartość uśredniona od 1,015 do 1,022 g/ml. Wahnięcia ciężaru właściwego w granicach 0,010 g/ml mogą być spowodowane zwiększoną ilością wypijanych płynów.
Glukoza Brak w zdrowym organiźmie Przyczyną obecności glukozy w moczu może być choroba układu moczowego lub wysokie stężenie glukozy we krwi.
Kreatynina 8-20 mmol/24h (0,9-2,3g) Kreatynina jest produktem mięśni i jej stężenie zależy od ilości tkanki mięśniowej. Dlatego norma dla mężczyzn jest większa niż dla kobiet. Podwyższenie stężenia kreatyniny w moczu może być spowodowane chorobą wątroby, chorób z wysoką temperaturą oraz dużym wysiłkiem fizycznym. Obniżenie stężenia kreatyniny może być wynikiem chorób tarczycy, nerek, mięśni.
Konsystencja Przezroczysty Zmętnienie moczu spowodowane może być obecnością białych i czerwonych krwinek, bakterii, a także związków będących składnikami kamieni nerkowych.
Krwinki białe (leukocyty) Kilka w polu widzenia (4-5) Powyżej normy: najczęstszą przyczyną, zaburzonej ilości leukocytów w moczu, są ostre i przewlekłe bakteryjne zakażenia układu moczowego. Zwiększona ilość leukocytów może być spowodowana przez śródmiąższowe zapalenie nerek jako wynik reakcji na leki (np. aminoglikozydy, cefalosporyny, tuberkulostatyki, sulfonamidy, leki diuretyczne, cyklofosfamid, niesterydowe leki przeciwzapalne, fenacetyna, sole litu, azatiopryna), toksyny, jady egzogenne, czynniki fizyczne. Ponadto podwyższone wartości leukocytów mogą być spowodowane przez duży wysiłek fizyczny. Mogą również świadczyć o stanach gorączkowych, odwodnieniu, przewlekłej niewydolności krążenia, zmianach zapalnych narządów sąsiadujących z układem moczowym, o zapaleniu dróg moczowych (bakteryjne, wirusowe, grzybicze lub pasożytnicze). Obecność eozynofilów w moczu może być objawem alergicznego śródmiąższowego zapalenia nerek. Zaburzone występowanie leukocytów w moczu może świadczyć o nowotworach.
Krwinki czerwone (erytrocyty) Kilka w preparacie ( 3-4 erytrocytów w polu widzenia) Podwyższona ilość erytrocytów we krwi może świadczyć o kamicy nerkowej, cewki moczowej i pęcherza moczowego, skazie krwotocznej, nowotworach układu moczowego i narządów płciowych, chorobach zapalnych nerek, zakrzepicy żył nerkowych. Ilość erytrocytów powyżej 10 krwinek w polu widzenia spowodowane może być przez gruźlicę, zaburzenia krzepnięcia krwi, niewydolność krążenia, marskość wątroby oraz stosowaniem leków pochodnych dikumarolu i heparyny. Czasem krwiomocz może być spowodowany domieszką krwi miesiączkowej, urazem dróg moczowych w czasie wykonywania niektórych badań inwazyjnych. W tych przypadkach krwiomocz określany jest jako rzekomy. Obecność powyżej 60% dysmorficznych (erytrocyty o nieprawidłowej budowie) erytrocytów jest cechą charakterystyczną kłębuszkowego zapalenia nerek.
Kwas moczowy 0,5-0,9g/24h kobiety 2,5-5,7mg/100ml mężczyźni 3,4-7,7mg/100ml Kwas moczowy jest zbędnym produktem przemian metabolicznych. Zwiększone stężenie kwasu moczowego w moczu może być spowodowane spożywaniem pokarmów o dużej zawartości zasad purynowych (wątróbka, nerki, podroby). Może być też spowodowany chorobą wątroby, zatruciem, terapią przeciwnowotworową oraz stosowaniem niektórych leków.
Mocznik 13-30g/24h Mocznik jest produktem metabolizmu białek. Podwyższenie stężenia mocznika często spowodowane jest spożywaniem pokarmów o dużej zawartości białka oraz chorobami z wysoką gorączką.
Nabłonki W moczu mogą pojawiać się nabłonki płaskie. Jest to objaw prawidłowy. Natomiast pojawienie się nabłonków innego kształtu (walcowate, gruszkowate) może być objawem chorób nerek i układu moczowego.
pH 4,7-8,1 (przeważnie 5,0 - 6,0) /skrajnie waha się w zakresie 4,5 - 8,2/ pH określa stężenie jonów wodorowych w wydalanym moczu. Świadczy o jego zakwaszeniu lub zasadowości i związane jest z wydolnością gospodarki kwasowo-zasadowej organizmu. Wartości pH powyżej normy występują przeważnie przy diecie bogatej w warzywa lub produkty mleczne. Podwyższone wartości pH mogą być spowodowane uporczywymi wymiotami, płukaniem żołądka, nadmiernym stosowaniem leków moczopędnych, zaburzeniem lub utratą zdolności nerek do zakwaszania moczu, zakażeniem układu moczowego bakteriami rozkładającymi amoniak (również zbyt długim przechowywaniem próbki w temperaturze pokojowej). Kamica nerkowa (kamienie struwitowe) oraz niektóre leki (np. stosowane w chorobie refluksowej) wpływają na wartość pH moczu. Wartości poniżej pH 5 mogą być spowodowane dietą bogatobiałkową, gorączką, odwodnieniem, długotrwałym głodzeniem się oraz kamicą nerkową (kamienie szczawianowe, cystynowe). Stan prawidłowy to zazwyczaj wartość pH w zakresie 5,0 - 6,0 (czasami 4,5 - 8,0). Na wartość pH moczu bardzo duży wpływ ma rodzaj spożywanych pokarmów. Spożywanie warzyw i produktów mlecznych powoduje wyższą wartość pH, natomiast spożywanie białka zwierzęcego powoduje niską wartość pH moczu. Wysokie wartości pH (powyżej 8) mogą świadczyć m.in. o zakażeniu bakteryjnym układu moczowego. Średnia prawidłowa wartość pH to 6. Mocz zasadowy (powyżej 6) występuje u osób na diecie wegetariańskiej lub mlecznej. Może oznaczać też podwyższony poziom potasu, przewlekłą niewydolność nerek czy nadczynność przytarczyc. Niskie pH (kwaśne) może pojawiać się w wyniku ciężkiej choroby płuc (rozedmy), źle kontrolowanej cukrzycy, ciężkiej biegunki, nadmiernego przyjmowania alkoholu.
Urobilinogen 0,86-6,75mmol/l, poniżej 1mg/24h (czasami podaje się przedział od 0 - 4mg/24h) Urobilinogen powstaje z bilirubiny w jelicie wskutek działania bakterii. Niewielka część urobilinogenu ulega wchłanianiu zwrotnemu w przewodzie pokarmowym. Przez układ żyły wrotnej dostaje się do wątroby i ponownie wraz z żółcią zostaje wydalony do przewodu pokarmowego. Niewielka część tej frakcji dostaje się do krążenia obwodowego i zostaje wydalona z moczem. Wartości powyżej normy mogą świadczyć o żółtaczce mechanicznej lub miąższowej, wirusowym zapaleniu lub marskości wątroby. Urobilinogen-znak + to prawidłowy wynik. Znak +++ oznacza żółtaczkę, a brak tej substancji-cholestazę.
Wałeczki 3-5 wpw wałeczki szkliste. Inne nieobecne. Każde inne wałeczki świadczą o istniejącej patologii. Wałeczki to cylindryczne twory powstające w cewkach nerek. Są zbudowane z białek, tłuszczu oraz elementów komórkowych. Wyróżnia się kilka typów wałeczków: wałeczki woskowe, tłuszczowe, białkowe, w skład których wchodzą krwinki czerwone lub białe. Rodzaj wałeczków pomaga w rozpoznaniu istniejącej choroby nerek Powyżej normy: wałeczki szkliste mogą być obecne w moczu po wysiłku fizycznym, w stanach podgorączkowych, w toksycznym podrażnieniu nerek. Wałeczki ziarniste świadczą o uszkodzeniu miąższu nerek. Wałeczki leukocytowe zawierają leukocyty i zazwyczaj towarzyszą odmiedniczkowemu zapaleniu nerek. Wałeczki erytrocytowe zawierają erytrocyty lub ich fragmenty i mogą pojawiać się w kłębuszkowym zapaleniu nerek. Wałeczki nabłonkowe zawierają komórki cewek nerkowych mogące świadczyć o ich uszkodzeniu. Wałeczki woskowe zazwyczaj pojawiają się w przebiegu ciężkiego uszkodzenia nerek. Wałeczki tłuszczowe mogą pojawić się w zespole nerczycowym.
Zapach Charakterystyczny Zmiana zapachu moczu może być spowodowana obecnością w nim bakterii, zablokowaniem dróg moczowych oraz zatruciami i chorobami zakaźnymi.
góra morfologia

Morfologia krwi

Jest najczęściej wykonywanym badaniem laboratoryjnym. Nawet zdrowy człowiek powinien raz w roku zrobić sobie badanie krwi. Jeżeli mamy złe samopoczucie, często jesteśmy zmęczeni, senni, rozdrażnieni, mamy kłopoty z koncentracją, włosy są cienkie i łamliwe, a paznokcie kruche to w pierwszej kolejności powiniśmy zrobić analizę krwi.
Kobiety w ciąży takie badanie powinny robić co 6 tygodni. Również kobiety, u których miesiączka występuje w krótkich odstępach czasu, jest obfita lub przedłuża się, muszą robić morfologię nawet raz na miesiąc.
Do badania należy zgłosić się na czczo (min. 8 h od ostatniego posiłku).

Nazwa badania Norma kobieta Norma mężczyzna Opis wyników badania morfologi krwi
OB - odczyn Biernackiego 0 - 15mm 0 - 10mm Odczyn Biernackiego to badanie szybkości opadania krwinek czerwonych. Ocenia zaburzenia składu białek, osocza oraz właściwości erytrocytów. Podwyższona norma może być spowodowana stanem zapalnym, ciążą, chorobą nowotworową, niedokrwistością oraz chorobą autoimmunologiczną. Obniżenie normy występuje przy chorobach alergicznych i w nadkrwistości.
Erytropoetyna (EPO) 6 - 32µg/ml 6 - 32µg/ml Erytropoetyna (EPO) to hormon peptydowy, który stymuluje erytropoezę (proces powstawania krwinek czerwonych w szpiku kostnym). Hormon ten wytwarzany jest w wątrobie i w nerkach. Najwyższe jego stężenie we krwi obserwuje się w godzinach nocnych, a najmniejsze nad ranem.
Wzrost erytropoetyny obserwuje się w spadku utlenowania krwi oraz w zwyrodnieniu wielotorbielowatym nerek. Spadek erytropoetyny występuje w przypadku przewlekłej mocznicy.
Hemoglobina - HGB, Hb 12 - 16g/dl 13 - 18g/dl Hemoglobina jest białkowym składnikiem krwinek czerwonych. Transportuje tlen i dwutlenek węgla do i z komórek naszego organizmu.
Hemoglobina jest to podstawowy parametrem, który służy do rozpoznawania niedokrwistości. Stężenie tego związku zależy od wieku i płci. Najwyższe stężenie jest u noworodków.
Hemoglobina powyżej normy może wystąpić wskutek odwodnienia (biegunki, wymioty, poty), w nadkrwistościach wtórnych (przewlekłe choroby płuc, wady serca, nowotwory nerek) oraz w nadkrwistościach pierwotnych (czerwienica prawdziwa). Również niedotlenienie (np. podczas przebywania w wyższych partiach gór) może powodować wzrost hemoglobiny.
Hemoglobina poniżej normy może mieć związek z niedokrwistością i przewodnienieniem.
Hematokryt - HCT 37 - 47% 42 - 52% Hematokryt jest to stosunek objętości krwinek czerwonych do objętości osocza. Wartość HCT zależy od liczby krwinek czerwonych, objętości erytrocytów, objętości krwi krążącej, płci i wieku.
Hematokryt powyżej normy może być wywołane czerwienicą prawdziwą, niedotlenieniem tkanek, przewlekłymi chorobami płuc, wadami serca, nowotworami lub torbielowatością nerek. Również przebywanie w górach oraz leczenie sterydami może powodować wzrost tego parametru krwi.
Wartości poniżej normy występują się przy niedokrwistości i w przewodnieniu ustroju.
MCV 81 - 99fl 80 -94fl MCV to średnia objętość pojedynczej krwinki. Podwyższone MCV może świadczyć o niedoborze witaminy B12 lub kwasu foliowego w przebiegu różnych chorób (zapalenie bądź niewydolność wątroby, alkoholizm, niedoczynność tarczycy). Wzrost ten może wystąpić także po chemioterapii, ostrym krwotoku lub hemolizie.
MCV poniżej normy świadczy np. o niedokrwistości z niedoboru żelaza, niedokrwistości syderoblastycznej.
MCH 27 - 31pg 27 - 34pg MCH to średnia masa hemoglobiny w krwince. Podwyższone wartości MCH mogą świadczyć o sferocytozie.
Poniżej normy może wystąpić w czasie zaburzeń wodno-elektrolitowych oraz w niedokrwistościach niedobarwliwych.
MCHC 33 -37g/dl 33 -37g/dl MCHC to średnie stężenie hemoglobiny w krwince. MCHC powyżej normy może świadczyć o sferocytozie lub hipertonicznym odwodnieniu.
Obniżony wskaźnik MCHC może być objawień zaburzenia wodno-elektrolitowe typu hydrotonicznej hiperhydracji oraz przy niedokrwistości spowodowanej niedoborem żelaza.
RBC - krwinki czerwone (erytrocyty) 4,2-5,4mln/mm3 4,5-5,9mln/mm3 Czas życia krwinek czerwonych wynosi 100 - 120 dni. Właściwa odnowa zależy od żelaza, witaminy B6 i B12, erytropoetyny oraz kwasu foliowego.
Zmniejszenie liczby erytrocytów może wystąpić w późniejszym okresie ciąży. Natomiast zwiększenie zaobserwowano u osób ciężko pracujących, u osób przebywających na dużych wysokościach.
Zmniejszenie liczby krwinek czerwonych oznacza niedokrwistość, a zwiększenie nadkrwistość.
WBC - krwinki białe (leukocyty) 4 500 - 10 000mm3 4 500 - 10 000mm3 Chronią przed bakteriami, wirusami, grzybami, truciznami. Ich liczba gwałtownie wzrasta w czasie dużego wysiłku fizycznego, wysokiej temperatury otoczenia, spożywania dużych ilości potraw białkowych. Jest to normalna reakcja u zdrowego człowieka.
Jednak ich namnażanie w szybkim tempie w sposób niekontrolowany, powoduje, że krwinki białe nie stanowią obrony dla organizmu. Stają się wrogiem i prowadzą do białaczki.
W prawidłowej krwi obwodowe występuje kilka rodzajów krwinek białych.
Granulocyty obojętnochłonne (neutrofile - NEUT) 1,5 - 7,4 tys/µl 1,5 - 7,4 tys/µl Stanowią 50-70% wszystkich krwinek białych. Mają zdolności niszczenia bakterii.
Zmniejszenie liczby neutrofili występuje w chorobach zakaźnych (bakteryjnych, wirusowych, pierotniakowych i nowotworowych - grypa, różyczka, gruźlica, dur, malaria itp.). Zwiększenie występuje głównie w zakażeniach bakteryjnych (w chorobach nowotworowych, hematologicznych, metabolicznych, po urazach, u palaczy oraz u kobiet w trzecim trymestrze ciąży).
Granulocyty kwasochłonne (eozynofile - EOS) 0,2 - 0,67 tys/µl 0,2 - 0,67 tys/µl Stanowią od 2 - 4% krwinek białych. Eozynofile (EOS) to krwinki białe granulocytów kwasochłonnych. Podwyższone wartości eozynofilu mogą wystąpić przy chorobach alergicznych (astma oskrzelowa, katar sienny) i pasożytniczych, a także w chorobach krwi (ziarnica złośliwa), łuszczycy. Zażywaniem niektórych leków (np. penicyliny), może również być przyczyną ich wzrostu.
Obniżenie wartości może być spowodowane zakażeniem, durem brzusznym, czerwonką, posocznicą, urazami i oparzeniami. Również zwiększony wysiłek fizyczny może doprowadzić do obniżenia wartości EOS.
Granulocyty zasadochłonne (bazofile) - BAS 0 - 0,13 tys/µl 0 - 0,13 tys/µl To również rodzaj krwinek białych, które mają właściwości żerne, tj. wchłaniania i niszczenia drobnoustrojów oraz komórek obcych lub zmienionych komórek własnego organizmu. Ich ilość to zaledwie 1% w całkowitej liczbie krwinek białych.
Podwyższone wartości mogą wystąpić na skutek chorób alergicznych, przewlekłej białaczki szpikowej, przewlekłego stanu zapalnego przewodu pokarmowego, wrzodziejącego zapalenia jelit, niedoczynności tarczycy oraz rekonwalescencji po przebytej infekcji.
Wartości obniżone mogą wystąpić w czasie ostrych infekcji, w gorączce reumatycznej, nadczynności tarczycy, ostrym zapaleniu płuc, a nawet w sytuacjach stresujących.
Monocyty - MON 0,21 - 0,92 tys/µl 0,21 - 0,92 tys/µl Monocyty (MONO) to również komórki żerne krwinek białych, które mają zdolność oczyszczania krwi z erytrocytów, martwych komórek i bakterii. Produkują interferon, który hamuje namnażanie się wirusów.
Ilość monocytów wzrasta w przypadku wystąpienia gruźlicy, kiły, zapalenia wsierdzia, zakażenia pierwotniakowego, nowotworów i innych chorób. Ilość monocytów może spadać w czasie infekcji lub stosowania niektórych leków (np. glikokortykosterydów).
Limfocyty - LYM, LYMPH 1,1 - 3,5 tys/µl 1,1 - 3,5 tys/µl Limfocyty to komórki układu odpornościowego, które należą do leukocytów odgrywających ważną rolę w reakcjach immulogicznych. Limfocyty uczestniczą w zwalczaniu białek pochodzenia pozaustrojowego.
Liczba limfocytów wzrasta w chorobach krztuśca, chłoniaków, przewlekłej białaczki, odry, świnki, gruźlicy, kiły, różyczki.
Obniżone wartości limfocytów występują w czasie przewlekłego leczenia preparatami glikokortykosterydów oraz przy stresie i białaczce.
Trombocyty (płytki krwi) - PLT 130 - 450 tys/µ 130 - 450 tys/µ Powstają w szpiku i tkance limfatycznej. Podwyższenie (nadpłytkowość) dopuszczalnej normy, może być skutkiem przewlekłego zespołu mieloproliferacyjnego lub nadmiernego wytwarzania płytek krwi wskutek m.in. infekcji, choroby nowotworowej, regeneracji po krwotoku, po usunięciu śledziony itp.
Poniżej normy mamy do czynienia z małopłytkowością, spowodowaną zmniejszeniem wytwarzania płytek krwi. Liczba płytek krwi może być wskutek nadmiernego ich niszczenia różnymi chorobami. Przyczyną utraty płytek krwi mogą być również krwotoki.
gora badanie wątroby

Opis badania wątroby i pęcherzyka żółciowego oraz normy badań

Nazwa badania Norma Opis badania wątroby i pęcherzyka żółciowego
5-nukleotydaza 0,6-4,2 mmol/l/s Aktywność tego enzymu oznacza się w diagnostyce chorób wątroby, a jej wzrost może być skutkiem tej choroby.
Aminotransferaza AspAT (GOT lub AST) kobiety 5-40 U/l (j.m/l),
mężczyźni 19 U/l (j.m/l)
Wzrost aktywności tego enzymu może świadczyć o chorobie wątroby, serca, płuc, mózgu, mięśni lub o chorobie nowotworowej.
Aminotransferaza ALAT (GPT lub ALT) 5-40 U/l Aktywność tego enzymu może rosnąć przy wielu chorobach wątroby. Poziom aktywności ALAT jest dobrym wskaźnikiem stanu pracy wątroby (jest to specyficzny enzym dla tego narządu).
Aminotransferazy Są to enzymy, których aktywność oznacza się diagnostyce wielu chorób. Aminotransferaza asparaginowa AspAT (GOT) występuje w różnych komórkach organizmu.
Aminotransferaza alaninowa AIAT (GPT) jest enzymem, który występuje głównie w komórkach wątroby. Do celów diagnozy stosuje się wskaźnik de Ritisa - jest to stosunek aktywności AspAT do AIAT. W prawidłowych warunkach jest on większy od 1, a w chorobach jest on mniejszy od 0,9.
Antygen HbsAg Ujemny Obecność tego antygenu może być spowodowana wirusowym zapaleniem wątroby typu B.
Badanie żółci Podczas badania dwunastnicy można pobrać żółć w celu zdiagnozowania ewentualnych zaburzeń jej wydzielania. Oceniana jest jej objętość, konsystencja, kolor, zawartość kamieni i innych substancji. Często w celu dokładniejszej diagnozy podczas badania stymuluje się pęcherzyk i wydzielanie żółci. Otrzymuje się w ten sposób trzy rodzaje żółci:
1. Żółć na czczo — żółta lub bezbarwna (bilirubina mniejsza niż 170 µmol/l).
2. Żółć pęcherzykowa — zielona (stężenie bilirubiny 1,7-5mmol/l).
3. Żółć wątrobowa — żółta (bilirubina 80 - 250mmol/l).
Bilirubina <17µmol/l 1/3 zestryfikowana Bilirubina jest produktem przemian jednego ze składników hemoglobiny. Powstaje w wątrobie, śledzionie i szpiku. We krwi występuje w dwóch postaciach: bilirubina wolna i bilirubina zestryfikowana. To rozróżnienie ma znaczenie diagnostyczne. Wzrost stężenia bilirubiny może być oznaką chorób.
Biopsja wątroby Badanie polega na pobraniu fragmentu tkanki wątroby do analizy.
Cholangiografia Jest badaniem rentgenowskim wykorzystującym „kontrast”, który podaje się doustnie lub w postaci zastrzyku dożylnego. Bada się drogi żółciowe i pęcherzyk żółciowy.
Cholangiopankreatografia wsteczna endoskopowa (ERCP) Badanie to jest połączeniem badania endoskopowego i rentgenologicznego. Przy pomocy endoskopu wprowadzonego do dwunastnicy wprowadza się cewnikiem kontrast do przewodów trzustkowych i żółciowych, a następnie wykonuje się zdjęcia rentgenowskie.
Cholecystografia Jest badaniem rentgenowskim, w którym przy pomocy kontrastu uwidocznia się pęcherzyk żółciowy. Kontrast podaje się doustnie.
Cholesterol
3,9-6,2mmol/l, 150-240mg%.
Całkowity do 200mg/100ml
LDL do 160mg/100ml
HDL kobiety od 55mg/100ml,
mężczyźni od 45mg/100ml
Wątroba odgrywa główną rolę w regulacji stężenia cholesterolu.
Trójglicerydy - kobiety 40-160mg/100ml
mężczyźni 68-175mg/100ml
Lipidy całkowite 450-1000mg/100ml
Cholinesteraza CHE 1900-3600 U/l Aktywność enzymu może spadać przy chorobach wątroby.
Dehydrogenaza glutaminowa GLDH 3 U/l Enzym jest bardzo ważnym przy przemianie aminokwasów i składników białek. Jego aktywność może rosnąć w chorobach wątroby.
Dehydrogenaza mleczanowa LDH 100-280 U/l Enzym produkowany przez różne narządy, a jego wzrost aktywności może być wynikiem poważnych chorób wątroby.
Fosfataza alkaliczna (ALP) 25-92, 60-170j.m/l Jest to enzym wytwarzany w dużych ilościach w wątrobie, nerkach i kościach. Wzrost aktywności może być wynikiem choroby wątroby i dróg żółciowych.
Immunoglobulina M anty-HAV (IgM anty-HAV) Brak Obecność immunoglobuliny może świadczyć o wirusowym zapaleniu wątroby typu A.
Próba z bromosulfoftaleiną BSP 30 min <10% 45 min <6% Próba polega na wstrzyknięciu do krwi substancji, która w prawidłowych warunkach powinna być pobierana z krwi w celu detoksykacji przez wątrobę. Krew pobiera się w kilka minut po wstrzyknięciu, a następnie po 45 minutach. Oznacza się poziom wstrzyknięcia i porównuje się wyniki. Następnie oblicza się, ile procent substancji nie zostało wychwyconych przez wątrobę.
Scyntygrafia Pacjentowi podaje się środek promieniotwórczy o promieniowaniu gamma. Wynik uzyskuje się poprzez zmierzenie specjalnym przyrządem promieniowania wysyłanego z wątroby. Badanie pozwala ocenić czynność wątroby.
Transpeptydaza gamma GT 26 U/l Enzym należący do klasy peptydaz występuje w wątrobie, nerce i trzustce. Aktywność może rosnąć w chorobach wątroby, dróg żółciowych, nowotworach oraz w czasie stosowania niektórych leków.
USG jamy brzusznej Badanie ultrasonograficzne obejmuje wiele narządów. W trakcie badania lekarz ogląda powierzchnię zewnętrzną wątroby, pęcherzyk żółciowy, drogi żółciowe i duże naczynia krwionośne oraz narządy sąsiednie.
Przed badaniem należy wyeliminować gazy z przewodu pokarmowego. Dzień przed badaniem należy ograniczyć jedzenie pokarmów zawierających błonnik, a nawet zażyć np. węgiel, jeżeli zaleci tak lekarz. Gazy zalegające w przewodzie pokarmowym bardzo utrudniają badanie.
menu